Ardıl Tercümede Not Alma Teknikleri Nelerdir?

Tercüme bürolarının ‘sözlü tercüme’ başlığı altında, müşterilerine hizmetini verdiği alanlardan biri de ardıl tercümedir. Yani anlaşılabileceği gibi burada tercüman, yazılı belgelerin değil; sözlü ifade edilenlerin çevirisini yapar. Ülkemizde çoğunlukla iş seyahatleri, toplantılar ve televizyon programları için hizmetine gereksinim duyulan ardıl tercümede bir tercümanın dikkat etmesi gereken birden çok unsur bulunur. Tercümanın çevirilerini yaparken aklında bulunması ve asla unutmaması gereken ilk şey, ardıl tercümede yapacağı hataları geri alma şansının olmadığıdır. Bu nedenle hızlı, pratik ve çözüm odaklı düşünen tercümanın, bazı not alma teknikleri sayesinde işini kolaylaştırması gerekir. Peki, ardıl tercümede not alma teknikleri nelerdir?

Biraz önce de dediğimiz gibi ardıl tercüme, bir sözlü tercüme türüdür. Bu türde tercüman, konuşmacının yanına oturur. Bu bir toplantı olabileceği gibi, bir televizyon programı da olabilir. Ardıl tercüme işlemi aynen şu şekilde gerçekleşir: Konuşmacı söylemek istediklerini sözlü ifade eder, bu esnada tercüman konuşmacıyı dinler ve konuşmacı es verdiği anda devreye girerek çevirisini yapar. Ardıl çevirinin yapılacağı konuşmacılar genel olarak kısa tutulur. Tercüman, kaynak ve hedef dil arasında sözlü aktarım yaparken; hem dillerin yapı kurallarına, hem gramere ve kültüre hem de telaffuz noktalarına dikkat eder. Ancak, burada önemli olan bir başka unsur daha vardır ki, ardıl tercümede tercümanın işini bir hayli kolaylaştırır: Not alma.

Ardıl tercüme yapan bir tercümanın önünde her daim bir kâğıt ve kalem bulunur. Konuşmacının söylediklerini çeşitli tekniklerle not alan çevirmen, tercümesine başladığı anda bu notlardan yardım alır. Ancak, bunlar rastgele alınmış notlar olmamalıdır. Tercümanın, notlarını büyük karakter kullanarak alması aradığını kolayca bulma konusunda kendisine yardımcı olacaktır. Bunun yanı sıra, notlar dağınık değil; sistematik bir şekilde alınmalıdır. Not almada öncelik, tarih, isim ve rakam gibi unutulması olası kavramlara verilmelidir. Not alma teknikleri içerisinde en önemli olan nokta ise, kısaltmaların ve sembollerin yalnızca bir kelime için kullanılmasıdır. Yani belirlenen bir sembol, birden fazla kelimeye karşılık gelmemelidir.