İşaret Dili ile Tercüme Yapmak

İşaret dili kısaca; işitme engelli bireylerin kendi aralarında kullandıkları görsel bir dildir. Bu dilde iletişimi sağlayan öğeler ise, jest ve mimiklerdir. Yani bireyler, duygu ve düşüncelerini, jest ve mimiklerini kullanarak karşılarındaki bireylere ifade etmekte ve onlardan yine bu şekilde yanıt almaktadır. Sanıldığı gibi sözlü dillerden asla daha basit bir yapıya sahip olmayan bu dil, kendine özgü bir gramer yapısına sahiptir. İşaret dilinin bilimsel olarak belirlenmiş bir diğer özelliği de, ülkeden ülkeye farklılıklar taşımasıdır. Örneğin; Almanya’nın işaret dili ile İngiltere’nin işaret dili birbirinden tamamen ayrıdır. Peki, söz konusu işaret dili ile tercüme yapmak olduğunda neler söylenebilir? Bu tercüme türünün önemi ve değeri nedir?

Aslına bakarsınız işaret dili tercümesi ile günlük hayatımızda sıklıkla karşılaşırız. Bir televizyon programı izlerken sağ veya sol alt köşede, jest ve mimiklerini kullanarak bir şeyler ifade eden bireyler, işaret dili çevirisi yapıyordur. Amaçları, programda konuşulanları, işitme engelli bireylere anlatabilmektir. İşaret dili tercümesi ise, tercüme sektörü içerisinde sözlü çeviri başlığı altında yer alır. Bu tercüme türü, diğer tüm sözlü çevirilerden farklı bir yapıya sahiptir. Çoğunlukla toplantılarda veya konferanslarda işitme engelli bireyler için yapılan işaret dili tercümesi, bu dili bilen tercümanlar tarafından yapılmaktadır. Aksi durumu asla mümkün değildir; çünkü biraz önce de söylediğimiz gibi, işaret dili tamamen kendine özgü bir yapıya sahiptir. Tercümanın yaptığı ise şudur; konuşmacıların söylediklerini, jest ve mimiklerini kullanarak tercüme etmek. Bu şekilde söylendiğinde işaret dilini bilenler için bu çeviri türünün çok kolay bir şey olduğunu düşünebilirsiniz; ancak durum hiç de öyle değildir. İşaret dili tercümesinin belli başlı kuralları da bulunur. Bunlardan en önemlisi, çeviri yapan tercümanın her daim net bir şekilde görüntülenmesidir. Bu gereklilik sağlanamadığı takdirde çevirinin hiçbir anlam ve değeri kalmayacaktır.

İşaret diline gereken önemin verilmesi, bu alanda yapılan çalışmaların kalitesini arttıracaktır.