Kitap Çevirisi Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Çevirinin belki de en çok konuşulan tartışılan alanlarından biridir kitap çevirisi. Diğer tercüme türlerinden oldukça farklı ve kendine has kuralları vardır.

Kitap çevirilerindeki zorluk edebi tüm metinlerde mevcuttur. Bazen bir denemede bazen bir tartışma bazen de hikaye çevirilerinde edebi dilin çevirisini yapabilmenin zahmetleri ortaya çıkar. Dolayısıyla edebi metinlerin tercümesinde yazarın diline ve iki yerel dile de hakimiyet aranır.

Bugün kitap çevirilerinin öneminden ve sık sorulan sorulardan bahsedeceğiz.

1- Avrupa’da Aydınlanma Kitap Çevirileri İle Başladı

Kitap çevirileri tarihin akışını değiştirebilecek nitelikle bir güce sahiptir. Özellikle Ortaçağ Avrupasının aydınlanma dönemine geçişinde yapılan kitap çevirilerinden anlayabiliriz.

Antik Yunan edebi eserleri başta olmak üzere Roma dönemi eserleri, bazı tıbbi ve astronomi Arapça kitapların çevrilmesi ve artık matbaanın da kullanılması ile birlikte kitapların gücünü Avrupa aydınlanma döneminde yani 17. ve 18. yüzyılları kapsayan süre içerisinde görebilmekteyiz.

Demokrasi, astronomi, adalet, tıp, matematik, fizik hatta edebi eserlerin tercüme edilip basılması halkın yeni fikirlere sahip olmasını sağlamış ve günümüz Avrupasının temelleri atılmıştır.

2- Kitap Çevirilerinin Diğer Çeviri Türlerinden Farkı

Kitap çevirileri bazen edebi bazen de teknik çevirilere karşılık gelebilir. Örnek vermek gerekirse ders kitapları da kitap çevirilerine dahil olmaktadır fakat bazı ders kitapları matematik, fizik gibi farklı alanlarda olabilmektedir.

Edebi çevirilerde ise durum daha farklıdır. Çünkü edebi çevirilere yorumlama da dahil olmaktadır. Bu yüzden çevirmenin entelektüel birikimi de önemlidir.

Edebi çevirilerde çevirmenin bir kitabı çevirmesi aslında sadece bir tercüme işlemi olarak adlandırılamaz. Bu var olan bir dünyayı başka bir dilde başka bir kültüre yeniden aktarma işlemidir. Dolayısıyla çevirmenler aslında kitabın yazarı kadar hatta bazen yazardan daha fazla konuşulur.

3- Kitap Çevirisinde Kazanç

Kitap çevirilerinde kazanç oldukça karmaşık bir konudur. Çünkü kitabın içeriği kazancı etkilemektedir. Diğer tercüme türlerine oranla tabi daha fazla gelir söz konusudur fakat daha fazla yük tercümanları beklemektedir.

Kitap çevirilerinde bazen ülke edebiyatına ve kütüphanesine katkıda bulunma amaçları taşıyan önemli yazarlar ya da profesörler ücret talep etmeden kitapların çevirilerini üstlenebilmektedir.