Mütercimlik Herkesin Yapabileceği Bir Meslek midir?

Mütercim, çeşitli dosyalar üzerinde kaynak ve hedef dil arasındaki geçişi sağlayan kimselerdir. Halk arasında her ne kadar tüm çeviri yapan kişilere “tercüman” adı verilse de; aslında tercümanlar sözlü çeviri yapanlara verilen addır. Yani kısacası tercümanlar sözlü tercüme; mütercimler ise yazılı tercüme yapmaktadır. İkisi arasında bir farklılık gözetimine gidildiğinde çalışma alanlarının ve yöntemlerinin ayrı oldukları gözlemlenebilir. Ancak ortada ortak bir nokta da vardır: Tercümanlar ve mütercimler, tüm çeviri işlerinde kaynak ve hedef dil arasındaki aktarımı doğru bir şekilde yapmakla, okuyucular ve dinleyicileri yanlış düşüncelere yönlendirmemekle yükümlü kişilerdir. Mütercimlik, son dönemlerde oldukça ilgi gören bir meslek dalıdır. Ancak, bu noktada önemli olan herkesin mütercimlik yapıp yapamayacağı konusudur. Bizim düşüncemize göre bu mesleği başarıyla yerine getirebilmek herkesin yapabileceği bir şey değildir.

Mütercimler, biraz önce de dile getirdiğimiz gibi çeşitli alanlarda (tıp, ticaret, hukuk, edebiyat, finans vs.) oluşturulmuş metinlerin tercümesiyle ilgilenen kişilerdir. Söz konusu yazılı çeviri oldu mu karşımıza, bir mütercimin sahip olması gereken birçok nitelik olduğu çıkmaktadır. Bunlardan en önemlisi, kişinin kaynak ve hedef diller üzerinde tam hakimiyet kurabilmiş olması gerektiğidir. Kaynak ve hedef dilleri yeteri derecede bilmeyen hiçbir kimse mütercimlikte istediği başarıyı yakalayamayacaktır. Çünkü tercümenin özü budur: İki dil arasındaki aktarımı, belli kurallar çerçevesinde, doğru bir şekilde gerçekleştirebilmek. Dillerin ardından gelen ise, toplumsal kültür öğeleridir. Yani çeviri sektöründe tercümesi yapılacak dillerin ait oldukları toplumların düşünce yapıları, gelenek-görenekleri ve inançları oldukça önemlidir. Mütercim, yazılı çevirilerine bunları doğru bir şekilde yansıtamazsa başarısız kabul edilecektir.

Kimler Mütercim Olabilir?

Mütercimler, her şeyden önce sabırlı, özenli ve en ufak bir hatayı dahi fark edebilecek derecede dikkatli kişiler olmalıdır. Bunların yanı sıra, bu kişilerin teknolojik ve toplumsal değişimleri sürekli olarak takip etmesi gerekir. Kelime haznelerini ve bilgi birikimlerini de arttırmaktan hiçbir zaman vazgeçmemeleri de oldukça önemlidir. Bu özelliklerin ardından sıra eğitime gelir. Tüm bunların, eğitimle harmanlanması ve deneyime dökülmesi sonucunda bireyler başarılı birer mütercim olacaktır.